Đoàn kết là sức mạnh – Chung tay chấm dứt dịch bệnh AIDS: Tầm nhìn chính trị và sức mạnh nhân dân hướng tới Kỷ nguyên mới không HIV/AIDS
- Thứ tư - 03/12/2025 10:46
- In ra
- Đóng cửa sổ này
Hành trình 35 năm ứng phó với đại dịch HIV/AIDS không chỉ là một cuộc chiến y tế mà còn là bản hùng ca về ý chí kiên cường, sự đoàn kết dân tộc và tầm nhìn chiến lược của Đảng và Nhà nước. Từ những ngày đầu đối mặt với "án tử" và sự sợ hãi tột cùng vào đầu những năm 90, Việt Nam đã chuyển mình mạnh mẽ, từ thế bị động sang chủ động, vươn lên trở thành một điểm sáng trong khu vực về công tác phòng, chống HIV/AIDS.
Tháng hành động quốc gia phòng, chống HIV/AIDS năm 2025, với chủ đề "Đoàn kết là sức mạnh – Chung tay chấm dứt dịch bệnh AIDS", không chỉ là lời hiệu triệu mà là sự khẳng định quyết tâm chính trị sắt đá: hướng tới một kỷ nguyên vươn mình mới, nơi dịch bệnh AIDS không còn là mối đe dọa sức khỏe cộng đồng vào năm 2030.
Tầm nhìn chính trị: Từ cam kết quốc gia đến mục tiêu toàn cầu 2030
Đảng và Nhà nước đã sớm nhận thức rõ hậu quả sâu rộng của HIV/AIDS đối với sức khỏe cộng đồng, kinh tế - xã hội và sự phát triển bền vững của đất nước. Công tác phòng, chống HIV/AIDS được xác định là vấn đề y tế - xã hội cấp bách, cần sự vào cuộc của cả hệ thống chính trị, từ trung ương đến địa phương, với sự tham gia của các ban, ngành, đoàn thể.
Chiến lược quốc gia chấm dứt dịch bệnh AIDS vào năm 2030, được Chính phủ phê duyệt, không chỉ là văn bản pháp lý mà là kim chỉ nam cho mọi hành động, thể hiện cam kết chính trị mạnh mẽ của Việt Nam trong việc thực hiện các mục tiêu toàn cầu của Liên Hợp Quốc về HIV/AIDS (UNAIDS).
Cương lĩnh hành động và khuôn khổ pháp lý vững chắc
Xây dựng một khuôn khổ pháp lý toàn diện, bao gồm Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật phòng, chống HIV/AIDS và các Nghị định hướng dẫn thi hành. Những văn bản này tạo cơ sở vững chắc cho việc triển khai các hoạt động phòng ngừa, chăm sóc, hỗ trợ và điều trị người nhiễm HIV.
Tầm nhìn 2030 được cụ thể hóa bằng mục tiêu 95-95-95, một chỉ dấu quan trọng hướng tới chấm dứt dịch AIDS:
- 95% người nhiễm HIV biết tình trạng nhiễm HIV của mình.
- 95% người chẩn đoán nhiễm HIV được điều trị bằng thuốc ARV.
- 95% người điều trị bằng thuốc ARV đạt tải lượng vi rút dưới ngưỡng ức chế (K=K, Không phát hiện = Không lây truyền).
Những thành tựu và nỗ lực không ngừng
Đến nay, cuộc chiến Phòng, chống HIV/AIDS đã đạt được những tiến bộ vượt bậc. Tỷ lệ người nhiễm HIV được điều trị ARV đạt tải lượng vi rút dưới ngưỡng ức chế đã vượt mốc 95%, một con số ấn tượng, khẳng định hiệu quả điều trị và mang ý nghĩa nhân văn sâu sắc. Việt Nam cũng là quốc gia tiên phong trong khu vực mở rộng mô hình điều trị dự phòng trước phơi nhiễm (PrEP), một "lá chắn" chủ động bảo vệ người chưa nhiễm HIV.
Những thành tựu này là minh chứng cho thấy khoa học có thể chiến thắng "án tử", nhưng quan trọng hơn, đó là sự chuyển đổi mạnh mẽ trong chính sách từ sự kỳ thị sang sự chăm sóc, từ sự sợ hãi sang hy vọng. Sự phối hợp liên ngành, liên cơ quan chặt chẽ đã tạo nên một sức mạnh tổng hợp, thúc đẩy công tác phòng, chống HIV/AIDS đi đúng hướng và đạt được hiệu quả cao.
Sức mạnh nhân dân: Yếu tố then chốt cho thành công bền vững
HIV/AIDS là một vấn đề mang tính xã hội sâu sắc, và phản ứng của cộng đồng cũng mang tính xã hội và chính trị. Sự thành công của Việt Nam không thể tách rời khỏi sự chung tay, đồng lòng của toàn thể nhân dân, từ các cấp chính quyền cơ sở đến từng gia đình, cá nhân. Sự tham gia của cộng đồng là tài sản quý báu, là động lực to lớn thúc đẩy tiến trình chấm dứt dịch bệnh.
1. Chủ động phòng ngừa và tiếp cận dịch vụ: Trách nhiệm của mỗi cá nhân
Mỗi người dân đóng vai trò là một chiến sĩ trên mặt trận phòng, chống HIV/AIDS. Việc chủ động áp dụng các biện pháp dự phòng là chìa khóa để có một tương lai khỏe mạnh và góp phần vào mục tiêu 2030.
- Thực hành hành vi an toàn: Luôn sử dụng bao cao su đúng cách, không tiêm chích ma túy, chỉ sử dụng bơm kim tiêm vô trùng là những hành động thiết thực, trực tiếp góp phần ngăn chặn sự lây lan của dịch bệnh. Khẩu hiệu "Thanh niên hiện đại, không ngại bao cao su!" cần được lan tỏa mạnh mẽ.
- Xét nghiệm và điều trị sớm: Xét nghiệm HIV là cách duy nhất để biết tình trạng nhiễm HIV của bạn. Người có hành vi nguy cơ cao nên xét nghiệm HIV định kỳ. Đối với người nhiễm HIV, việc tuân thủ điều trị ARV liên tục suốt đời, thường xuyên qua bảo hiểm y tế, không chỉ giúp họ sống khỏe mạnh mà còn là biện pháp dự phòng hiệu quả nhất cho cộng đồng.
- Tận dụng tiến bộ y học: Sử dụng PrEP – biện pháp dự phòng HIV hiệu quả và an toàn, là minh chứng cho việc người dân chủ động bảo vệ sức khỏe của mình.
Rào cản lớn nhất trong công tác phòng, chống HIV/AIDS hiện nay không phải là khoa học kỹ thuật, mà là sự kỳ thị và phân biệt đối xử. Kỳ thị, phân biệt đối xử và bất bình đẳng tiếp tục cản trở việc tiếp cận các dịch vụ dự phòng, điều trị và chăm sóc cứu sống cho mọi người, đặc biệt cho các nhóm dễ bị tổn thương.
Sức mạnh nhân dân thể hiện rõ nhất qua việc xây dựng một môi trường an toàn, nhân ái, nơi mà người nhiễm HIV có thể tiếp cận dịch vụ mà không sợ hãi. Các hoạt động truyền thông nâng cao nhận thức, lồng ghép nội dung phòng, chống HIV/AIDS vào các buổi sinh hoạt cộng đồng, trường học, hay trên các trang mạng xã hội, đều nhằm mục đích thay đổi hành vi và thái độ ứng xử nhân văn hơn.
Khẩu hiệu "Không kỳ thị và phân biệt đối xử với người nhiễm HIV/AIDS!" phải được thấm nhuần trong tư tưởng và hành động của mọi người dân.
Hướng đến một kỷ nguyên vươn mình mới: Bền vững và hội nhập
Hành trình chấm dứt AIDS vào năm 2030 đòi hỏi một chiến lược đa diện, kết hợp các can thiệp y tế, hành vi và cấu trúc xã hội. Sự bền vững trong nguồn lực tài chính, đặc biệt là nguồn kinh phí trong nước thông qua bảo hiểm y tế, là yếu tố sống còn khi nguồn viện trợ quốc tế đang có xu hướng thu hẹp.
Việt Nam đang hướng tới việc tích hợp các dịch vụ HIV vào hệ thống y tế chung, đảm bảo tính liên tục của dịch vụ và không ai bị bỏ lại phía sau. Việc ứng dụng công nghệ, các phương pháp tiếp cận lấy con người làm trung tâm đang được đẩy mạnh để phù hợp với bối cảnh mới.
Tương lai không còn dịch bệnh AIDS là một kỷ nguyên mới, nơi sức khỏe cộng đồng được đảm bảo, quyền con người được tôn trọng, và sự phát triển bền vững được duy trì. Đó là kỷ nguyên của sự đoàn kết, thấu hiểu và hành động quyết liệt. Mỗi người dân, dưới sự dẫn dắt của Đảng và Nhà nước, chính là kiến trúc sư cho kỷ nguyên rực rỡ đó.